Czym są płozy oporowe?
Płozy oporowe to elementy zabezpieczające montowane w dolnej części podestu ruchomego nożycowego, pomiędzy kołami po obu stronach maszyny. Na pierwszy rzut oka są niemal niewidoczne, ponieważ podczas normalnej jazdy pozostają schowane w obrysie podwozia. Ich zadaniem jest zwiększenie bezpieczeństwa operatora poprzez ograniczenie ryzyka przewrócenia się podestu w przypadku nagłej utraty podparcia jednego z kół.
Płozy nie występują w innych podestach tj. samojezdny, przewoźny lub wolnobieżny przegubowy ponieważ ww. urządzenia mają podpory hydrauliczne, które służą do poprawnego wypoziomowania urządzenia albo tzw. osie wahliwe, dzięki którym dostosowują się do pochylenia terenu.
Choć płozy nie biorą udziału w codziennej pracy urządzenia, stanowią jedno z najważniejszych zabezpieczeń biernych stosowanych w nowoczesnych podestach ruchomych.
Kiedy zadziała płoza i w jaki sposób?
Płoza ma za zadanie chronić operatora wykonującego pracę na wysokości, dlatego w dolnej pozycji spoczynkowej jest złożona i niewidoczna. W niektórych rozwiązaniach konstrukcyjnych może rozłożyć się od razu po załączeniu mechanizmu podnoszenia, w innych zacznie się powoli rozkładać wraz ze zwiększaniem wysokości.
Jej zadaniem jest zapobiegać przewróceniu się urządzenia na skutek mechanicznego uszkodzenia koła lub każdą inną awarią związaną z mechanizmem jezdnym, spadnięciem choćby jednego punktu podparcia w dziurę lub inne wgłębienie oraz zsunięciem się z drogi którą się poruszamy.
Dodatkową funkcją płozy jest zatrzymanie podnoszenia wysięgnika nożycowego, jeśli jakiś element się pod nią znajduje i blokuje jej całkowite rozłożenie. W mechanizmie rozkładania znajdują się dwa czujniki poprawnego rozłożenia płóz, które działają niezależnie od siebie.
Jak przeprowadzić sprawdzenie czujnika poprawnego rozłożenia?
Przed przystąpieniem do pracy operator powinien sprawdzić wszystkie zabezpieczenia elektryczne, mechaniczne lub hydrauliczne chroniące go podczas wykonywania pracy na wysokości. Każda osoba wykonująca pracę na wysokości musi być wyposażona w odpowiednie środki ochrony indywidualnej wymagane przez producenta na urządzeniu technicznym.
Żeby sprawdzić prawidłowe działanie czujników rozłożenia płóz, musimy przygotować sobie jakąś przeszkodę np. kij, ale nie może mieć za dużej średnicy, ponieważ należy go umieścić pomiędzy podłożem i płozą. Jeśli wszystko mamy przygotowane, wchodzimy na platformę roboczą, przypinamy się do wyznaczonego przez producenta miejsca, przełączamy na mechanizm podnoszenia i unosimy się.
Czujnik zadziała po napotkaniu przeszkody, jego zadaniem jest rozłączyć mechanizm podnoszenia oraz jazdy na określonej w instrukcji wysokości, niektórzy producenci podają wysokość +/- 1.5m. Jedynym ruchem jaki możemy wykonać jest opuszczenie platformy roboczej. Po sprawdzeniu jednego czujnika np. prawego, musimy wyciągnąć przeszkodę i przełożyć ją na drugą stronę. Musimy mieć pewność, że czujnik znajdujący się po lewej stronie podestu, działa tak samo.
Podsumowanie
Płozy oporowe są niepozornym, lecz niezwykle istotnym elementem bezpieczeństwa podestów ruchomych nożycowych, które w sytuacji awaryjnej mogą zapobiec przewróceniu się maszyny oraz ochronić życie operatora.
Każdy operator powinien pamiętać, że nawet najlepiej zaprojektowane zabezpieczenia nie zastąpią codziennej kontroli technicznej, przestrzegania instrukcji producenta oraz bezpiecznej eksploatacji urządzenia. Regularne sprawdzanie stanu technicznego płóz oporowych, przeprowadzanie prób czujników rozłożenia oraz zgłaszanie wszelkich uszkodzeń to podstawowe obowiązki wpływające na bezpieczeństwo pracy na wysokości.